Bireysel Terapi
Yaşadığınız bir güçlüğü anlatacak yer bulamamak, destek aramayı da zorlaştırabilir. Bireysel terapi görüşmesi, kendi deneyiminizi ve ihtiyaçlarınızı bir ruh sağlığı profesyoneliyle ele alabileceğiniz bir çalışma biçimidir. Başlamak için hayatınızın bütün alanlarının bozulmuş olması gerekmez.
Bu sayfada
- 01Görüşmeye ne getirebilirsiniz?
- 02Kendi ihtiyacınızı tarif etmek
- 03Süreçte aktif katılım
- 04Bireysel terapi ile gündelik konuşmanın farkı
- 05Bireysel başvuruda hangi örüntüler konuşulur?
- 06Tek başına başvurmak ilişkileri konuşmaya engel mi?
- 07Online mı, yüz yüze mi?
- 08İlerlemeyi yalnız iyi hissetmeye bağlamamak
- 09Görüşme çerçevesi
M. Gökhan Öztürk ile yüz yüze veya online görüşme talep edebilirsiniz. Başvurunuzun uygunluğu, çalışma kapsamı ve gerektiğinde başka uzman desteği değerlendirilmelidir.
Görüşmeye ne getirebilirsiniz?
Kaygı, isteksizlik, kayıp veya tekrarlayan ilişki güçlükleri başvuru konusu olabilir. Bazen sorun belirgindir; bazen kişi yalnız aynı yerde kaldığını hisseder. Konuya bir tanı adı bulmanız gerekmez.
İlk değerlendirmede ne zamandır zorlandığınız, hangi durumlarda arttığı ve günlük yaşamın nasıl etkilendiği konuşulabilir. Önceki terapi ve tedavi deneyimleri, varsa tanı ve ilaç bilgileri paylaşılmalıdır. Hastalık durumlarında ilgili uzman hekim değerlendirmesi ve yönlendirmesi gözetilir.
NIMH, psikoterapinin hedeflerini belirtilerin hafiflemesi, günlük işlevlerin desteklenmesi ve yaşam kalitesiyle ilişkilendirir. Hangi hedefin sizin için anlamlı olduğu görüşmede belirlenir. NIMH — Psychotherapies
Kendi ihtiyacınızı tarif etmek
Bir yakının önerisiyle gelmiş olabilirsiniz. Görüşmeye nasıl baktığınız ve neyi değiştirmek istediğiniz de konuşulmalıdır. Bir başkasının sizin için belirlediği hedefi kabul etmek zorunda değilsiniz.
Örneğin “daha kararlı olmak” isteğinin hangi durumda zorlandığınızı anlattığı açılabilir. İş kararı vermek, ilişkiye sınır koymak veya başkalarının onayını beklemek farklı çalışma konularıdır.
Süreçte aktif katılım
Terapistin açıklamasını anlamadığınızda yeniden sormanız mümkündür. Önerilen bir çalışma size fazla zor veya amacınızdan uzak geliyorsa bunu paylaşabilirsiniz. Hedefler ve ilerlemenin nasıl ele alınacağı zaman içinde gözden geçirilmelidir.
Bireysel görüşme, partneriniz veya yakınlarınız hakkında onların katılımı olmadan kesin tanı konulan bir alan değildir. Kendi yaşadığınız etkiyi ve seçimlerinizi konuşabilirsiniz. İlişki sorunu için ortak çalışma düşünülüyorsa çift terapisi ayrı değerlendirilir.
Bireysel terapi ile gündelik konuşmanın farkı
Bir arkadaşınızla konuşmak ve destek görmek değerli olabilir. Psikoterapide ise görüşmenin mesleki bir çerçevesi, birlikte belirlenen amacı ve bu amaca göre seçilen bir çalışma yaklaşımı bulunur. Görüşmenin yalnız tavsiye alışverişinden ibaret olması beklenmez. Başvuru konunuzun nasıl değerlendirildiği ve üzerinde neden belirli bir biçimde çalışıldığı açıklanabilmelidir.
Terapi, size dışarıdan doğru hayat kararını söyleyen bir danışma hizmeti gibi düşünülmemelidir. Bir işten ayrılmak, ilişkiyi sürdürmek veya aileyle mesafe koymak gibi kararların sizin için anlamı incelenebilir. Terapist seçenekleri sizin yerinize yaşamadığından, kararın bütün sonuçlarını sizin adınıza üstlenemez. Görüşmede seçeneklerinizi ve bu seçeneklerin sizin için ne anlama geldiğini değerlendirebilirsiniz.
Bireysel başvuruda hangi örüntüler konuşulur?
Sürekli kaygı yaşayan biri belirsizlikle geçen zamanı, depresif yakınmaları olan biri günlük etkinliklerden uzaklaşmayı anlatabilir. Yas ve kayıp söz konusu olduğunda ihtiyaç, kaybı geride bırakmaya zorlanmadan değişen yaşamı konuşmak olabilir. Bu başlıkların hepsi aynı teknik, tempo veya hedefi gerektirmez.
Kimi zaman başvuru, birden fazla alanda tekrar eden bir güçlükle ilgilidir. Örneğin herkesi memnun etmeye çalışırken kendi ihtiyaçlarını söyleyememek hem işte hem ilişkilerde görülebilir. Böyle bir örnekte tek bir olaydan kişilik tanısı çıkarmak yerine, hangi koşullarda zorlanıldığı ve farklı davranmanın önündeki engeller ele alınır. Benzer deneyimlerin nedenleri kişiden kişiye değişebilir.
Tek başına başvurmak ilişkileri konuşmaya engel mi?
Hayır. Partneriniz, aileniz veya iş çevrenizle yaşadığınız olayların sizdeki etkisini anlatabilirsiniz. Bununla birlikte katılmayan bir kişinin niyetini kesin olarak bilmek veya ona uzaktan tanı koymak mümkün değildir. Görüşmede sizin deneyiminiz, güvenliğiniz ve değişim alanınız esas alınır.
Bir ortak görüşmeye geçiş düşünülüyorsa çerçevenin nasıl değişeceği ayrıca konuşulmalıdır. Bireysel seansta paylaştıklarınızın çift görüşmesine otomatik taşınacağı varsayılmamalıdır. Terapide gizlilik rehberi, bilginin kimlerle ve hangi koşullarda paylaşılabileceğine ilişkin soruları açar. Partnerin terapiye gelmek istememesi durumunda da kendi desteğinizi arayabilmeniz, diğer kişinin katılımına bağlı değildir.
Online mı, yüz yüze mi?
Online terapi ulaşımı kolaylaştırabilir; ancak bulunduğunuz yerde serbestçe konuşamıyorsanız bu kolaylık yeterli olmaz. Yüz yüze görüşmede de ulaşım, zaman ve fiziksel erişim koşulları önem taşır. Kendinizi hangi ortamda ifade edebildiğiniz ile hangi bakımın uygun olduğu birlikte değerlendirilmelidir.
Örneğin evde yalnız kalamayan biri online görüşmede bazı konuları atlayabilir. Bu bir isteksizlik göstergesi olarak varsayılmamalıdır; ortamın etkisini söylemek gerekir. Başka biri içinse yolculuk yükü düzenli görüşmeyi zorlaştırabilir. Bu koşullar açıkça konuşulduğunda format tercihinin yalnız alışkanlığa dayanması önlenebilir.
İlerlemeyi yalnız iyi hissetmeye bağlamamak
Bir görüşmede anlaşılmış hissetmeniz önemlidir; yine de değişimin gündelik hayatta nasıl karşılık bulduğuna da bakılır. Önceden ertelenen bir işi yapabilmek, ihtiyaçlarınızı ifade etmek veya bir zorlanma başladığında yardım arayabilmek kişisel hedef örnekleri olabilir. Hedefin sizin için anlamlı olması gerekir.
İlerleme olmadığını düşünüyorsanız bunu somut bir durumla anlatın. Başlangıç beklentileri hâlâ geçerli mi, önerilen çalışma uygulanabiliyor mu, yeni bir sağlık veya yaşam sorunu var mı? Terapi süreci bu tür değerlendirmelerin görüşmelerin devamıyla nasıl bağlantılı olduğunu açıklar. Görüşmelerin ne zaman gözden geçirileceğini ve hangi durumda başka destek önerileceğini sormanız mümkündür.
Görüşme çerçevesi
Online katılımda duyulmadan konuşabileceğiniz bir alan bulunması gerekir. Belirli bir formatın uygunluğu yalnız kişisel tercihe değil, bakım ihtiyacına da bağlıdır.
İlk görüşmede her ayrıntıyı anlatmalı mıyım?
Nereden başlayacağınızı bilmiyorsanız bunu söyleyin. Anlatmakta zorlandığınız konular ve değerlendirmede ihtiyaç duyulan bilgiler birlikte ele alınabilir.
İlaç kullanıyorsam görüşme yapabilir miyim?
Psikoterapi ve ilaç uygun bakım planında birlikte yer alabilir. İlaçla ilgili değişiklikleri hekiminizle görüşün.
Görüşmeler ne zaman biter?
Hedefler, ihtiyaç ve ilerleme değerlendirilerek sonlandırma konuşulur. Başlangıçta herkes için kesin bir seans sayısı verilemez.
Görüşme talebiniz için iletişim sayfasındaki numaraya ulaşabilirsiniz. Yakın zarar tehlikesinde planlı görüşme beklemeyin; Türkiye’de 112’yi arayın veya acil servise başvurun.